4 kadencja, 66 posiedzenie, 1 dzień (07.01.2004)
Interpelacja nr 850
do ministra finansów
w sprawie opodatkowania podatkiem VAT przedwcześnie wystawionych faktur
Szanowna Pani Minister! Zwracam się z interpelacją w sprawie wątpliwości związanych z sygnalizowanym przez przedsiębiorców problemem stosowania przepisu art. 108 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług w przypadku przedwczesnego wystawienia faktury VAT, skutkującego podwójnym opodatkowaniem tego samego zdarzenia gospodarczego.
Zgodnie z przekazanymi mi informacjami, niektóre urzędy skarbowe interpretują przepis art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w taki sposób, że powinien być on stosowany w każdym przypadku, gdy zostanie wystawiona faktura. Obejmowałby zatem zarówno przypadki, gdy faktura nie dokumentuje żadnej czynności (tzw. faktura pusta), jak też gdy faktura została wystawiona przed powstaniem obowiązku podatkowego czy tylko przed zaistnieniem zdarzenia nią udokumentowanego - czyli gdy faktura jest wystawiona przedwcześnie (np. wystawienie faktury zaliczkowej przed faktycznym otrzymaniem zaliczki). Faktura wystawiona przedwcześnie w świetle takiej wykładni przepisu zrównana jest z tzw. fakturą pustą. Przedwczesne wystawienie faktury skutkuje, przy takim założeniu, powstaniem obowiązku zapłaty wykazanego w nich podatku na mocy przepisu art. 108 ust. 1 ustawy, czyli skutkiem jest podwójne opodatkowanie tego samego zdarzenia gospodarczego - raz z tytułu wystawienia faktury i powtórnie z tytułu samego zdarzenia.
Tytułem przykładu można wskazać na przypadek wystawienia faktury dokumentującej zaliczkę w miesiącu (okresie) poprzedzającym jej otrzymanie, wówczas przy takiej wykładni faktura ta byłaby fakturą pustą i skutkowałaby powstaniem obowiązku podatkowego w miesiącu (okresie) jej wystawienia. Powtórnie obowiązek podatkowy powstałby w miesiącu (okresie) otrzymania zaliczki.
Powyższa praktyka sprzeczna jest z praktyką i orzecznictwem ustalonymi na gruncie art. 33 ust. 1 ustawy z 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, który to przepis odpowiada treścią art. 108 ust. 1 ustawy z 2004 r. W szczególności narusza stanowisko przyjęte w uchwale NSA z dnia 22 kwietnia 2002 r. podjętej w składzie siedmiu sędziów (Uchwała Składu Siedmiu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 kwietnia 2002 r., sygn. akt FPS 2/2002, Monitor Podatkowy 2002/6, str. 31), w której Sąd stwierdził, że norma art. 33 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie znajduje zastosowania, gdy realizowana przez podatnika sprzedaż jest objęta obowiązkiem podatkowym, a dokumentująca ją faktura została wystawiona przed momentem powstania obowiązku podatkowego lub później niż w miesiącu powstania tego obowiązku.
Stanowisko organów podatkowych, o jakim mowa wyżej, gdyby uznać je za prawidłowe, naruszałoby postanowienia VI Dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r., skoro skutkowałoby podwójnym opodatkowaniem tego samego zdarzenia gospodarczego.
Mając na uwadze powyższe, proszę o wyjaśnienie, czy zgodnie z art. 108 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535, z późn. zm.) prawidłowe jest opodatkowywanie faktury przedwcześnie wystawionej traktowanej jako tzw. pusta faktura i powtórne opodatkowanie zdarzenia udokumentowanego taką przedwcześnie wystawioną fakturą.
Z wyrazami szacunku
Poseł Wojciech Saługa
Warszawa, dnia 26 stycznia 2006 r.